Bu önerinin açık bir hedefi var: bir hikâyede şu hedefe bağlı bir sorun canlandırmak: yönleri ortak bir bakış noktasına göre kullanmak. Çocuğun bakabileceği, duyabileceği, gösterebileceği ya da hareketle anlatabileceği küçük bir durumla başlayın. Şu malzemeler yeterli bir başlangıç sağlayabilir: üç oyuncak hayvan ve kâğıt ok. Somut örnek şudur: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir. Bütün seçenekleri aynı oturumda tamamlamak gerekmez. Küçük bir başlangıç seçin, çocuğun tepkisini gözlemleyin ve devam etmenin, işi kolaylaştırmanın ya da başka bir güne bırakmanın uygun olup olmadığına karar verin.
Etkinliğe kısa bakış
Hedef: bir hikâyede şu hedefe bağlı bir sorun canlandırmak: yönleri ortak bir bakış noktasına göre kullanmak.
Malzemeler: üç oyuncak hayvan ve kâğıt ok.
- şu durumla karşılaşan bir karakter kurmak: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir; durumunu göstermek ve yan yana oturup ortak bakış yönünü belirlemek
- hikâyeyi çözümden önce durdurup çocuğu şu adıma çağırmak: oturma yerini değiştirmeden oyuncakları yer değiştirmek
- şu eylemin sonucunu gösteren bir son oluşturmak: yetişkinden bir oyuncağı diğerinin sağına koymasını istemek; sonra neyin değiştiğini anlatmak
- Gözlenecek ayrıntı: çözümün hikâyenin başlangıç bilgilerini koruyup korumadığı; ayrıca, bakış açısının fark edilmeden değişip değişmediği.
- Somut bir uyarlama: en fazla iki karakterli tek sahne kullanmak; ayrıca, aynı taraftan görülen iki oyuncakla başlamak.
Tek bir hedefi diğer taleplerden ayırın
Asıl öğrenme fikri ile etkinliğin ek gerekliliklerini birbirinden ayırmak yararlıdır. Buradaki hedef şudur: bir hikâyede şu hedefe bağlı bir sorun canlandırmak: yönleri ortak bir bakış noktasına göre kullanmak. Yönergedeki sözcükleri anlamak, bir kartı tutmak, birkaç adımı hatırlamak ve yanıtı açıklamak farklı işlerdir. Bunlardan birindeki güçlük, temel fikrin anlaşılmadığını tek başına göstermez. Çocuk işaret edebilir, nesneyi taşıyabilir, çizebilir ya da konuşabilir. Düşüncesini en açık biçimde göstermesine izin veren yolu seçin.
Konuşma için şu örneği kullanabilirsiniz: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir. Örneğin amacı görünür bir ilişki kurmaktır; çocuktan ezberlenmiş bir cümle istemek değildir. Beklediğinizden farklı bir yanıt gelirse önce görevin yeterince açık olup olmadığını kontrol edin. Tanınmayan bir sözcük, belirsiz bir resim veya farklı bir bakış açısı sonucu değiştirebilir. Yararlı geri bildirim, çocuğun genel yeteneğini değerlendirmek yerine birlikte incelenebilecek belirli bir ayrıntıyı söyler.
Bu biçimin amacı
Hikâye başlangıçtaki sorunu korumalıdır. Eğlenceli ayrıntılar eklemeden önce önemli miktarları ve konumları yazın veya çizin. Böylece karakterin yeni adı koşulu değiştirmez. Çocuk uzun bir anlatı kurmadan eylemi gösterebilir. İki farklı son önerirse ikisini de aynı malzemelerle kontrol edin. Hikâye harekete geçmek için neden sunar; çözüm görünür modele dayanır. Sonunda başka birine gösterilebilecek belirli bir değişikliği anlatın.
Gününüze sığan küçük bir başlangıç hazırlayın
Malzemeleri hazırlayın: üç oyuncak hayvan ve kâğıt ok. Ayrı bir çalışma odası gerekmez. Önemli ayrıntıların görünmesi ve malzemelerin çocuğun kullanımı için uygun olması yeterlidir. Gerekli hazırlık ve gözetim yetişkinin sorumluluğundadır. Yalnızca seçilen karşılaştırmayı zorlaştıran eşyaları kenara alın; hazırlığı etkinliğin kendisinden büyük bir işe dönüştürmeyin. İlk adım şu olacaktır: şu durumla karşılaşan bir karakter kurmak: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir; durumunu göstermek ve yan yana oturup ortak bakış yönünü belirlemek.
Başlamadan önce küçük ve anlaşılır bir bitiş noktası belirleyin. Bu, tek bir karşılaştırma, küçük bir model ya da kısa bir sıra değişimi olabilir. Çocuk neye davet edildiğini ve bu turun ne zaman biteceğini bilmelidir. Daha kolay bir giriş için şu uyarlamayı kullanabilirsiniz: en fazla iki karakterli tek sahne kullanmak; ayrıca, aynı taraftan görülen iki oyuncakla başlamak. Böylece hedef korunur, gereksiz bir engel azalır. Açlık, yorgunluk veya başka bir işe geçiş de katılımı etkileyebilir.
İlk öneri: fikri görünür hâle getirin
Şu hareketle başlayın: şu durumla karşılaşan bir karakter kurmak: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir; durumunu göstermek ve yan yana oturup ortak bakış yönünü belirlemek. Davetin anlaşılması için gereken kısmı gösterin, ardından çocuğa hareket etmesi için zaman verin. Çocuk malzemeye bakarken veya onu taşırken art arda sorular sormak görevi değiştirebilir. Başvuru örneği aynı kalır: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir. Kararsızlık olduğunda bütün yanıtı hemen vermek yerine ilgili ayrıntıya birlikte tekrar bakın ve çocuğun kendi denemesine yer bırakın.
Yetişkin olarak şu noktayı gözlemleyin: çözümün hikâyenin başlangıç bilgilerini koruyup korumadığı; ayrıca, bakış açısının fark edilmeden değişip değişmediği. Bu, çocuğa yöneltilecek yeni bir sınav sorusu değildir. Kısa bir bekleme, daha tanıdık bir ifade veya açık bir işaret sonrasında neyin değiştiğine bakın. Yararlı bir not, yapılan hareketi ve sunulan desteği anlatır. Uzun olması gerekmez; tek bir yanıtı çocuğun kişiliği ya da gelecekteki başarısı hakkında kalıcı bir yargıya dönüştürmemelidir.
- Şu durumla karşılaşan bir karakter kurmak: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir; durumunu göstermek ve yan yana oturup ortak bakış yönünü belirlemek.
- Yeni bir yönerge eklemeden önce konuşma, işaret ya da hareket yoluyla yanıt bekleyin.
- Gördüğünüz tek bir somut ayrıntıyı söyleyin ve bu kısa turu tamamlayın.
İkinci öneri: değişen koşulu açıkça anlatın
Sonraki seçenek şudur: hikâyeyi çözümden önce durdurup çocuğu şu adıma çağırmak: oturma yerini değiştirmeden oyuncakları yer değiştirmek. İlk tura göre neyin değiştiğini ve hangi hedefin aynı kaldığını açıklayın. Çocuğun hem görünmez bir yeni kuralı tahmin etmesi hem de malzemeyi kullanması gerekmesin. Değişiklik fazla büyük gelirse önceki düzeni kısa süreliğine yeniden kurun. İki düzeni doğrudan karşılaştırmak, yeni talebi başlangıçtaki fikirden ayırmayı ve daha anlaşılır bir sonraki adım seçmeyi kolaylaştırır.
Geri bildirimi kontrol edilebilen ayrıntılara bağlayın: bir konum, söylenen sözcük, miktar ya da kişiler arasındaki hareket. Bu konu için örnek yine şudur: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir. Hız yarışı veya kardeş karşılaştırması eklemeyin. Çocuk yardım istediğinde görevin belirli bir bölümünü üstlenin, başka bir bölümünü ise onun katılımına açık bırakın. Böylece destek, bütün işi çocuğun yerine yapmak anlamına gelmez.
- Hikâyeyi çözümden önce durdurup çocuğu şu adıma çağırmak: oturma yerini değiştirmeden oyuncakları yer değiştirmek.
- Ortak hedefi yeniden söyleyin: bir hikâyede şu hedefe bağlı bir sorun canlandırmak: yönleri ortak bir bakış noktasına göre kullanmak.
- Sonucu örnekle karşılaştırın ve gerektiğinde ara verin.
İsteğe bağlı bir devam ve gerçek bir bağlantı seçin
İlgi devam ediyorsa şu seçeneği deneyebilirsiniz: şu eylemin sonucunu gösteren bir son oluşturmak: yetişkinden bir oyuncağı diğerinin sağına koymasını istemek; sonra neyin değiştiğini anlatmak. Bunu önceki adımları bitirmenin ödülü olarak değil, bir olasılık olarak sunun. Çocuğun ilk etkinlikle bağlantıyı fark edip etmediğini kontrol edin. Yeni sözcükler, malzemeler ve kurallar küçük bir değişikliği başka bir göreve dönüştürebilir. Böyle bir durumda devamı başka güne bırakmak, bugün yapılan anlaşılır ortak işi değersizleştirmez.
İlgili bir başlangıç için Bak, hatırla, kontrol et: Aynı bakış yönünden sağ ve sol yazısına bakabilirsiniz. Başka bir düzenleme seçeneği de Küçük bir hikâye: Ara Öğün Hazırlığında Nesneleri Tek Tek Saymak içinde bulunur. Sonraki yazıyı ailenizin somut bir sorusuna göre seçin. Bağlantılar zorunlu bir liste ya da bütün çocukların aynı hızla tamamlaması gereken bir program değildir. Amaç çok sayıda sayfa veya görev biriktirmek değil, uygun bir öğrenme daveti bulmaktır.
Beklediğiniz gibi gitmediğinde neyi değiştirebilirsiniz?
Tur beklediğiniz gibi ilerlemiyorsa şu noktayı yeniden inceleyin: çözümün hikâyenin başlangıç bilgilerini koruyup korumadığı; ayrıca, bakış açısının fark edilmeden değişip değişmediği. Yönergenin açıklığına, gereken karar sayısına ve malzemelerin kullanımına bakın. Bütün süreci yeniden sunmadan önce olası güçlüklerden birini değiştirin. Bu konu için doğrudan bir uyarlama şudur: en fazla iki karakterli tek sahne kullanmak; ayrıca, aynı taraftan görülen iki oyuncakla başlamak. Değişikliği bir ceza ya da daha az değerli bir işe dönüş olarak değil, anlamayı kolaylaştıran destek olarak açıklayın.
Sonunda küçük bir gözlem saklayın: Çocuk ne yaptı, hangi yardım vardı ve bir sonraki denemede neyi korurdunuz? Tek bir yanıt kişiliği, zekâyı veya gelecekteki okul sonuçlarını bütünüyle anlatmaz. Bugün durmaya karar vermek de uygun olabilir. Koşullar ve ilgi elverdiğinde aynı hedef yeniden ele alınabilir: bir hikâyede şu hedefe bağlı bir sorun canlandırmak: yönleri ortak bir bakış noktasına göre kullanmak. Bunun için tanıdık bir örneğe dönmek mümkündür. Bu kararın başka ailelerin çalışma süresine benzemesi gerekmez.
Yararlı yanıtlar
Üç öneriyi de arka arkaya tamamlamak gerekir mi?
Hayır. Tek bir hareket yeterli olabilir; örneğin şu durumla karşılaşan bir karakter kurmak: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir; durumunu göstermek ve yan yana oturup ortak bakış yönünü belirlemek. Önemli olan çocuğun ilgisine uygun, anlaşılır bir bitiştir. Diğer seçenekler başka bir gün için kalabilir veya farklı bir anlatım biçimi sunabilir. Bunlar günlük zorunluluk ya da bir ailenin ne kadar çalışma yapması gerektiğini gösteren bir ölçü değildir.
Bu etkinliği nasıl kolaylaştırabilirim?
Somut bir uyarlama şudur: en fazla iki karakterli tek sahne kullanmak; ayrıca, aynı taraftan görülen iki oyuncakla başlamak. Ayrıca şu noktaya bakın: çözümün hikâyenin başlangıç bilgilerini koruyup korumadığı; ayrıca, bakış açısının fark edilmeden değişip değişmediği. Aynı yönergeyi daha fazla baskıyla tekrarlamak yerine katılımı zorlaştıran talebi azaltın. Bir nesneyi göstermek, kartı taşımak veya düşüncesini yetişkine söyleyip yazdırmak da fikri anlaşılır biçimde ortaya koyabilir.
Özel öğrenme malzemeleri satın almamız gerekiyor mu?
Önerinin başlangıç malzemeleri şunlardır: üç oyuncak hayvan ve kâğıt ok. Önce evde bulunanlara bakın ve yaşa, ortama uygun alternatifler seçin. Örneğin anlaşılır kalması önemlidir: aynı taraftan bakınca ayı tavşanın solunda olabilir. Bu yazı bağımsız bir marka testi değildir ve belirli bir ürünü satın almanın belli bir eğitim sonucu sağlayacağını iddia etmez.
Etkinlikten sonra hangi not yararlı olur?
Şu hedefle ilgili somut bir hareketi kaydedin: bir hikâyede şu hedefe bağlı bir sorun canlandırmak: yönleri ortak bir bakış noktasına göre kullanmak. Sunulan desteği ve olası bir değişikliği de ekleyin. Örneğin hikâyeyi çözümden önce durdurup çocuğu şu adıma çağırmak: oturma yerini değiştirmeden oyuncakları yer değiştirmek adımının yararlı olup olmadığını not edebilirsiniz. Kısa bir kayıt, her ortak oyunu resmî değerlendirmeye ya da başka çocuklarla karşılaştırmaya dönüştürmeden sonraki seçimi yapmaya yeter.




