Büyük ve küçük harfleri kartta ve isimde karşılaştırmak

Kartla eşleştirme ve isim üzerinde arama

Büyük ve küçük harfleri tanımak için iki farklı düzen kullanabilirsiniz. İlkinde ayrı kartlardaki E ve e harfleri eşleştirilir. İkincisinde “Ece” adının başındaki büyük E ile sonundaki küçük e birlikte incelenir. Kartlar iki biçimi yan yana getirmeyi kolaylaştırır; isim ise harflerin gerçek bir yazı içindeki yerini gösterir.

Bu etkinlikte amaç, seçilen harfin büyük ve küçük biçimini birbirine bağlamaktır. Çocuğun bütün alfabeyi ezberlemesi, adını yazması ya da her harfin sesini açıklaması gerekmez. Çocuk kartı gösterebilir, sözcükteki harfi işaret edebilir veya bir yetişkine hangi kartı taşıyacağını söyleyebilir.

Türkçede noktalı ve noktasız I harfleri ayrı harflerdir: I ile ı, İ ile i eşleşir. Bu ayrımı daha sonraki bir örnekte göstereceğiz. Başlangıçta tek bir harf çiftiyle çalışmak, noktayı, yazı tipini ve sözcük içindeki yeri aynı anda inceleme zorunluluğunu azaltır.

Bir kart etkinliği ile bir sözcük içinde arama aynı soruyu farklı koşullarda sorar. Kartta yalnızca bir harf bulunur; çocuk biçimi başka bir kartla karşılaştırır. “Ece” yazısında ise üç harf yan yanadır. Başlangıçtaki ve sondaki harfleri seçmek için konumu da göz önünde bulundurmak gerekir.

Çocuğun ilgisini çeken bir isim seçmek oyuna anlam katabilir, fakat ailede mutlaka Ece adında birinin bulunması gerekmez. Bu isim yalnızca örnektir. Çocuğun tanıdığı bir adı kullanırken onu doğru biçimde yazın ve o adda aranan harfin gerçekten bulunup bulunmadığını etkinlikten önce kontrol edin.

Bir harfi görsel olarak eşleştirmek, o harfin sesini duyup ayırt etmekle aynı görev değildir. Çocuk E ile e kartlarını bulduktan sonra isterse harfin adını duyabilir. İlk karşılaştırmada birden çok beceriyi aynı anda ölçmeye çalışmak yerine hangi sorunun sorulduğunu açık tutun.

Yetişkin etkinlikten önce örnek sözcükleri kâğıda yazarak harf sırasını bir kez kontrol edebilir. Böylece çocuk bir harfi gösterdiğinde, tartışma yanlış hazırlanmış bir kartın neden olduğu belirsizlik yerine seçilen harfin biçimine odaklanır.

İki yöntemi karşılaştırın

Hazırlık: Kart yöntemi için iki büyük kâğıda E ve e yazmak yeterlidir. İsim yöntemi için “Ece” sözcüğünü okunaklı biçimde ayrı bir kâğıda yazın. Kartlar yer değiştirilebilir; isimdeki harfler aynı sırada durur. Her iki yöntemde de bir kalem ve mevcut kâğıt kullanılabilir.

Görünürlük: Ayrı kartta harf tek başına ve büyük yazılabilir. İsimde harf, komşu harflerin yanında görülür. Yazı tipi, harflerin aralığı ve kâğıdın konumu fark edilmeyi etkiler. Önce çocuğun oturduğu yerden bakarak E ile e biçimlerinin seçilip seçilmediğini kontrol edin.

Ne değiştirilebilir? Kartların yerini değiştirmek, üzerindeki harfleri değiştirmez. İsim kartında ise sözcüğün sırasını bozmayın: Ece, E-c-e sırasıyla yazılır. Bir harfin üstünü kapatmak onu silmez; yalnızca geçici olarak görünmesini engeller.

Kontrol: Ayrı kartlarda çocuk iki biçimi yan yana getirip karşılaştırabilir. İsimde, başlangıçtaki E ile sondaki e gösterilir; ortadaki c ayrı bir harftir. İki e harfi aynı biçimde görünmeyebilir, ancak aynı harfin büyük ve küçük yazımlarıdır.

Saklama ve kullanım: İki kart bir zarfın içine konabilir; isim kartı tek parça olduğu için daha az dağılır. Kartların büyüklüğünü çocuğun tutma ve görme ihtiyaçlarına göre seçin. Küçük ve ağıza götürülebilecek parçalar uygun değildir; yetişkin gerekirse kartları çocuğun yönlendirmesiyle hareket ettirebilir.

Etkinliğin odağı: Kart yöntemi, iki biçimin ortak harfe ait olduğunu incelemek için uygundur. İsim yöntemi, aynı harfin farklı konumlarda nasıl göründüğünü konuşmayı sağlar. Çocuğun sözcüğü baştan sona okuyabilmesi, isim kartındaki bir işareti göstermesi için ön koşul değildir.

Küçük değişiklikler: Kartların yerini değiştirerek çocuğun yalnızca konuma göre değil, biçime bakarak seçip seçmediğini gözlemleyebilirsiniz. İsim kartında harflerin sırasını değiştirmeyin; bunun yerine doğru sözcüğü başka bir kâğıda aynı sırayla yazabilirsiniz. Yazının yeni konumu ile harflerin sırası farklı özelliklerdir.

Süre ve tekrar: İki kart bir tur için yeterlidir; belirli bir sürede tüm harfleri göstermek gerekmez. İsim kartına daha sonra dönülürse aynı yazı tipi ve benzer boy kullanmak önceki karşılaştırmayı hatırlamayı kolaylaştırabilir. Yeni bir yazı tipi seçerseniz değişen şeyin yalnızca çocuğun yanıtı olmadığını belirtin.

Yanıt biçimi: Kartı seçme, isimde işaret etme ve yetişkine tarif etme ayrı eylemlerdir. Birinde kullanılan yardım diğerinden farklı olabilir. Karşılaştırmayı değerlendirirken “kartı kendi aldı” ile “yetişkine sondaki harfi gösterdi” ifadelerini birbirine çevirmeden kullanın.

E ve e kartlarını hazırlayın

İki ayrı kâğıda kalın ve açık çizgilerle birer harf yazın: ilkine büyük E, diğerine küçük e. Nokta, resim veya süs eklemeyin; harfin kenarı açıkça görülsün. Yetişkin önce iki kartı yan yana koyup “Bunlar aynı harfin iki yazım biçimi” diyebilir.

Çocuk yalnızca bir karta bakmak isterse seçmesine izin verin. Büyük E üzerindeki yatay çizgileri ve küçük e üzerindeki kıvrımı gösterebilirsiniz. Biçimler farklı görünür; aynı harf çifti olduklarını harf adını ve hazırlanan örneği kullanarak açıklayın.

Kartları karıştırmadan önce yerlerini gösterin. Ardından yer değiştirin ve “Küçük e kartını göstermek ister misin?” diye sorun. Çocuk işaret ettiğinde yetişkin anlamı net değilse doğrulama isteyebilir. Yanıtı söylemek yerine kartı göstermek de geçerli bir katılımdır.

Kartların arka yüzünü aynı renkte bırakın ve harfleri tek yüzde yazın. Çocuğun kartları çevirmesi gerekiyorsa önce hangi yüzde harf bulunduğunu birlikte belirleyin. Harfleri yüzleri yukarı gelecek biçimde sunmak, ilk örnekte belleği ölçme gereğini ortadan kaldırır.

E kartını bir yana, e kartını diğer yana koyduktan sonra yetişkin “Büyük E burada, küçük e burada” diyebilir. Çocuk kartları birbirine yaklaştırmak isterse bir kenardan tutmasına yardım edin. Çocuk yalnızca bakmak istiyorsa yetişkin kartları yaklaştırmadan önce onay isteyebilir.

Bir tur sonra kartların yerini değiştirin ve hangisinin nerede olduğuna yeniden bakın. Harflerin yeri değişir ama kartların üzerindeki yazı değişmez. Çocuk eski konumu gösterirse hangi kartın artık orada bulunduğunu beraber inceleyin; seçimi hemen bir etiketle açıklamayın.

Aynı çifti Ece adında bulun

“Ece” adını tek satıra ve büyükçe yazın. Başındaki E ile sonundaki e harflerini ayrı ayrı gösterin. “Adın başında büyük E var; sonunda küçük e var” diyebilirsiniz. Ortadaki c, e harfinin bir biçimi değildir ve bu örnekte karşılaştırılan çiftin dışında kalır.

Çocuğa “Büyük E kartını isimdeki hangi harfin yanına koymak istersin?” diye sorun. Kart sözcüğün başındaki E’nin yanına konabilir. Sonra küçük e kartını sondaki e ile karşılaştırın. Kartların kâğıdın üzerine konması adı değiştirmez; yalnızca seçilen harfi karşılaştırmak için kullanılır.

Ece, bu etkinlik için seçilmiş bir örnek addır. Çocuk kendi adını kullanmayı tercih ederse yetişkin önce adın yazımını aileyle birlikte doğrulasın. Her adda hem büyük hem küçük biçimde aynı harf bulunmayabilir; böyle bir durumda iki ayrı kartı kullanmak veya başka bir sözcük seçmek daha açık olur.

Sözcükteki her harfi ayrı ayrı göstermek için yetişkin önce “Burada üç harf var: E, c, e” diyebilir. Harf adlarını söylemek çocuğa verilen bir destektir. Sonra yalnızca baştaki E ile sondaki e kartını karşılaştırın. Ortadaki c’yi saklamak gerekmiyorsa yazının tamamını görünür bırakın.

Çocuk küçük e kartını sözcüğün sonundaki e’ye yaklaştırdığında “Bu karttaki küçük e ile sondaki küçük e aynı biçimde yazılmış” diyebilirsiniz. Büyük E kartı başlangıçtaki E ile karşılaştırılır. Ardından iki ayrı kartın aynı harfin farklı biçimlerini gösterdiğini birlikte hatırlatın.

Sözcükte baş ve son kavramları karışıyorsa parmağınızı sözcüğün okuma yönünde yavaşça kaydırıp nereden başladığınızı gösterin. Bu destek harflerin konumunu belirlemeye yöneliktir. Çocuğun sözcüğü tek başına okuyabildiği veya adı yazabildiği anlamına gelmez.

Örnek bir konuşma

Yetişkin: “Burada büyük E, burada küçük e var. Ece adında bunları bulalım mı?” Çocuk başlangıcı gösterir. Yetişkin: “Başta büyük E’yi gösterdin. Küçük e nerede olabilir?” Çocuk sondaki harfi gösterirse iki kartı seçilen harflerin yanına koyabilirsiniz.

Çocuk ortadaki c harfini gösterirse “Buradaki biçim c. Karttaki küçük e ile yan yana bakalım mı?” diye sorabilirsiniz. Harflerin görünüşünü birlikte inceleyin. Çocuk yanıtını değiştirmek istemezse etkinliği bitirebilir; yetişkinin amacı her seferinde bir düzeltme yaptırmak değildir.

Çocuk yalnızca adın başındaki harfi bulmak isterse bunu yeterli bir gözlem olarak kabul edin. Yetişkin sondaki e’yi gösterebilir ve “Ben de bunu fark ettim” diyebilir. Gösterilen örnek ile çocuğun bağımsız seçimi farklı şeylerdir; kayıt tutulursa bu fark belirtilebilir.

Çocuk “İkisi aynı değil” diyebilir. Yetişkin şu ayrımı açıklayabilir: “Görünüşleri farklı; biri büyük E, biri küçük e. Türkçe yazımda aynı harfin iki biçimi olarak kullanılıyorlar.” Böylece çocuğun şekil farkını fark etmesi doğrulanır ve harf çifti de tanıtılır.

Çocuk kartlardan birini ters tutarsa önce kartı hangi yönde görmek istediğini sorun. Bir harfin yönü okunmasını etkileyebilir. Yetişkin kartı doğrudan çevirmek yerine “Düz çevirmemi ister misin?” diyebilir. Çocuk kartı kendisi çevirebilir veya yardım isteyebilir.

Çocuk “Bu benim adım değil” derse Ece’nin yalnızca örnek olduğunu söyleyin. Kendi adını kullanmak isterse yetişkin doğru yazımını öğrenip harfleri kontrol eder. Uygun bir çift yoksa o adın yazımını değiştirmek yerine bağımsız kartlarla devam etmek mümkündür.

Türkçede I, ı, İ ve i

Dört kart hazırlarsanız eşleşmeler I–ı ve İ–i olur. Büyük noktasız I’nın küçük biçimi noktasız ı’dır. Büyük noktalı İ’nin küçük biçimi noktalı i’dir. I ile i’yi yalnızca şekilleri benziyor diye bir çift saymayın; Türkçede nokta harfin hangi harf olduğunu ayırt eder.

Örneğin “Işıl” adının ilk harfi büyük noktasız I’dır; bu harfin küçük biçimi ı’dır. “İpek” adının ilk harfi büyük noktalı İ’dir; küçük biçimi i’dir. Adları her zaman doğru yazımlarıyla gösterin. İki örnek, Türkçedeki noktalı ve noktasız harf ayrımını konuşmak için kullanılabilir.

Önce yalnızca I ve ı kartlarını, başka bir turda İ ve i kartlarını sunmak mümkündür. Dördünü bir arada kullanmak daha fazla görsel karar gerektirir. Kartları bilgisayarda hazırlıyorsanız noktaların yazı tipinde ve çıktıda görünür olduğunu kontrol edin; genel bir büyük-küçük harf dönüştürmesinin Türkçe ayrımını doğru yaptığı varsayılmamalıdır.

Noktalı küçük i kartını, büyük noktalı İ kartının yanına koyun ve her ikisindeki noktayı gösterin. Ardından noktasız I ve ı kartlarına bakın. Çocuğun görme biçimine uygun büyük bir punto seçin; noktaları kartın kenarına çok yakın yazmayın.

“Işıl” adında ilk harf I, ikinci harf ş, üçüncü harf ı, son harf l’dir. Burada ilk I ile üçüncü ı karşılaştırılabilir. “İpek” adında ise ilk harf İ’dir; o adda küçük i bulunmak zorunda değildir. Ayrı i kartı, büyük İ’nin küçük biçimini göstermek için kullanılabilir.

İki adı yan yana koyarken yalnızca baş harflere bakmayı seçebilirsiniz: Işıl noktasız I ile, İpek noktalı İ ile başlar. Bu örneği sunmadan önce kartlardaki noktaları ve özel adların yazımını kontrol edin. Çocuğun ailede tanıdığı kişilerin adları farklı olabilir; örnekler gerçek kişileri tanımlamaz.

Bir yazı tipinde büyük I yalnızca düz bir çizgi gibi görünebilir; başka bir yazı tipinde uçlarında küçük çizgiler bulunabilir. Çocuk için seçtiğiniz biçimi tutarlı kullanın. Harfin üzerindeki nokta ise İ’yi I’dan ayıran yazı işaretidir ve süs olarak değerlendirilmemelidir.

Yanlış eşleşme olduğunda

Çocuk I ile i kartlarını yan yana koyarsa önce seçtiği kartları adlandırın: “Burada noktasız büyük I ve noktalı küçük i var.” Ardından iki doğru çifti gösterin: I–ı ve İ–i. Noktayı çocuğun görebileceği biçimde işaret edin ve isterse yeniden seçim yapmasını önerin.

Nokta yazdırma sırasında kaybolmuş veya kâğıt kıvrımına denk gelmişse sorun malzemede olabilir. Kartı daha büyük ve açık biçimde yeniden hazırlayın. Aynı soruyu tekrar tekrar sormadan önce görülen işaretin gerçekten ayırt edilebilir olduğundan emin olun.

Çocuk farklı bir aile dilinde başka harf biçimleriyle karşılaşmış olabilir. Bu etkinlik Türkçe yazımdaki eşleşmeleri gösterir; başka bir dildeki örneği otomatik olarak yanlış ilan etmeye gerek yoktur. Hangi dilin yazımını konuştuğunuzu açıkça belirtin.

Çocuk büyük İ ile küçük ı’yı eşleştirirse her kartın üzerinde nokta olup olmadığını tek tek kontrol edin. “Bu büyük harfin noktası var; bu küçük harfin yok” diyebilirsiniz. Sonra küçük i kartını gösterip noktayı birlikte bulun. Çocuğa kendi düzeltmesini yapma seçeneği verin.

Bir kartın noktası silikse çocuğun yanıtını değerlendirmeden önce kartı düzeltin. Yeni kartla aynı soru tekrar sorulursa malzemenin değiştiğini söyleyin. Önceki yanıt ile sonraki yanıt arasında yalnızca çocuğun bilgisi değil, görülebilen işaret de değişmiş olur.

E ve e örneğinde çocuk aynı şekli arayıp iki E kartını seçebilir. “Bunlar iki büyük E. Şimdi büyük E’nin küçük biçimini bulalım” diyerek görevi netleştirin. Kart takımında iki büyük E varsa hangilerinin örnek olarak hazırlandığını yetişkin önceden kontrol etmelidir.

Kartları seçerken neye bakmalı?

Büyük ve küçük harfin aynı boyutta kâğıda yazılması yararlı olabilir. Buradaki “büyük” ve “küçük”, kartın fiziksel boyunu değil harfin yazım biçimini adlandırır. Büyükçe basılmış bir e yine küçük e’dir; küçük bir karttaki E yine büyük E’dir.

İlk kartlarda farklı renkler kullanırsanız çocuk yalnızca renkleri eşleştirebilir. Bu da bir seçimdir, fakat harf biçimini değerlendiren bir soru değildir. Harfe odaklanmak için kartların arka planını aynı tutun veya “Bu turda rengi değil, harfi karşılaştırıyoruz” diye açıklayın.

Çocuğun erişim biçimi için kontrast, yazı boyu, kartın eğimi ve parlamayan bir yüzey önemlidir. Yetişkin kartı tutabilir; çocuk gösterdiği yeri doğrulatabilir. Görsel erişim zor olduğunda ailenin kullandığı başka erişilebilir yöntemler tercih edilebilir.

Harfin fiziksel büyüklüğü ile yazım biçimi arasındaki farkı göstermek için büyük yazılmış bir küçük e ve daha küçük yazılmış bir büyük E kullanabilirsiniz. Önce çocuk iki kartı görsün, sonra “Hangisi küçük e biçiminde?” diye sorun. Bu sonraki bir adımdır; ilk sunumda aynı büyüklük daha az değişken içerir.

Kart kâğıdı çok parlaksa ışık yansıması noktayı veya ince çizgiyi gizleyebilir. Kâğıdın yönünü değiştirin ya da mat bir yüzey kullanın. Küçük i ile noktasız ı karşılaştırılırken görülmeyen bir nokta, aslında malzemeden kaynaklanan belirsizlik yaratır.

Kartların kenarlarını yuvarlamak veya daha kalın kâğıt kullanmak tutmayı kolaylaştırabilir. Çocuk kartları masada kaydırmak yerine yetişkine tarif etmeyi seçebilir. Yetişkin seçimi doğruladıktan sonra kartı hareket ettirir; çocuğun karar vermesi için kartı eline alması şart değildir.

İsim kartının avantajı ve sınırı

Bir isim kartı harfin gerçek bir sözcükte nerede bulunduğunu gösterir. “Ece” örneğinde ilk ve son harfe bakılırken sözcüğün tamamı da görünür. Bu durum ayrı kartta olmayan bir bağlam sağlar: harf, başka harflerle belirli bir sıradadır.

Aynı zamanda isim kartında çocuğun hangi işarete baktığını belirlemek daha zor olabilir. Parmak iki harfin arasındaysa “Baştaki E’yi mi, ortadaki c’yi mi gösterdin?” diye sorun. Yetişkin onay almadan işareti bir cevaba çevirmemelidir.

Bir özel adı bütün harfleri küçük yazarak gerçek adın doğru yazımıymış gibi sunmayın. Tek başına büyük ve küçük harf kartlarını göstermek, adın yazımını değiştirmeyi gerektirmez. Ailenin tercih ettiği adın doğru yazımını koruyun.

Sözcükte aynı harfin birden fazla küçük biçimi bulunursa hangi örneğin seçildiğini açıkça belirtin. Işıl adındaki üçüncü harf ı’dır; ilk harf olan I ile karşılaştırıldığında noktasız çift gösterilebilir. Adı oluşturan ş ve l harfleri bu karşılaştırmada farklı işaretlerdir.

Bir karttaki harfle isimdeki harfi yan yana getirmek, isim kartına yeni bir harf eklemek anlamına gelmez. Karşılaştırma bittikten sonra kartı kenara çekin ve adın yine aynı sırayla yazıldığını gösterin. Bu, ayrı nesne ile yazılı sözcük arasındaki farkı görünür kılar.

Çocuğun adında Türkçede kullanılmayan bir harf veya aileye özgü bir yazım varsa bu yazımı ailenin belirttiği biçimde koruyun. Etkinlik için uygun örnek seçmek ayrı bir karardır; bir kişinin adını varsayılan bir yazıma dönüştürmek gerekmez.

Ece kartındaki ilk E ile son e arasına bir cetvel veya örtü koymak zorunlu değildir. Sözcüğün bütününü görmek çocuğun harflerin konumunu anlamasına yardımcı olabilir. Yine de kalabalık bir görüntü rahatsız ediyorsa yetişkin, çocuğun onayıyla harfin yanına geçici bir işaret koyabilir. İşaretin harfin parçası olmadığı açıklanmalıdır.

İsimdeki iki e harfini daire içine alırken büyük ve küçük yazımı değiştirmeyin. Daire yalnızca seçilen yeri gösterir. Çocuk başka bir harfi daire içine aldıysa hangi işareti seçtiğini sorun; sonra isterse kartla karşılaştırabilir. İşaretin amacı, sonradan aynı yeri bulmak ve sözcüğe yeni bir harf eklememektir.

Daha kolay bir başlangıç

Yetişkin E ve e kartlarını yan yana koyar, ikisini adlandırır ve çocuktan yalnızca birini göstermesini ister. İsim kartı masada bulunmayabilir. Çocuk baktığı kartı işaretle, sözle veya alışık olduğu iletişim aracıyla belirtebilir.

Bir sonraki adımda yalnızca Ece kartı gösterilir ve yetişkin baştaki E’yi işaret eder. Çocuk isterse sondaki e’ye bakar. İlk örnekte yetişkinin gösterdiği harf bir ipucudur; çocuğun bağımsız buluşu gibi kaydedilmez.

Noktalı ve noktasız I çiftlerini ilk etkinliğe eklemek zorunlu değildir. Tek çifti anlaşılır biçimde görmek daha sonra başka çiftleri konuşmaya temel sağlayabilir, ancak aynı sonucun her çocuk için otomatik olarak ortaya çıkacağı varsayılmaz.

Önce yetişkin iki kartı gösterirken çocuk yalnızca bakabilir. Sonra “Hangisini tekrar görmek istersin?” sorusuyla seçime geçilebilir. Bu ilk seçim büyük ve küçük harfi doğru eşleştirme sorusu değildir; çocuğun etkinliğe hangi kartla katılmak istediğini öğrenir.

İsim kartında iki benzer harfi aramak zor gelirse yetişkin büyük E’nin yanına aynı E kartını koyar ve birlikte inceler. Sonraki turda küçük e için ayrı bir seçim sunulabilir. Her seferinde tek karar vermek, görevin hangi bölümünde desteğe ihtiyaç olduğunu daha açık gösterir.

Bir sonraki adımı seçin

Çocuk isterse dört kart hazırlayın: E, e, A ve a. Önce E–e çiftini seçmesini, sonra kalan A–a çiftini karşılaştırmasını önerin. Kartları aynı biçim ve büyüklükte hazırlayın; ipucu gerekiyorsa iki kartı birlikte gösterebilirsiniz.

Başka bir adım, iki isim kartı arasında seçilen bir harfi aramaktır. Örneğin “Ece” kartındaki E ve e gösterildikten sonra, çocuğun kendi seçtiği başka bir sözcükte e olup olmadığı birlikte incelenebilir. Sözcüğü önce kontrol edin: Aranan harf yoksa çocuktan onu bulmasını istemeyin.

I–ı ve İ–i çiftlerini bir sonraki adımda karıştırmadan ayırmak da mümkündür. Her kartın noktasını birlikte inceleyin ve çocuğun bir çifti seçmesine izin verin. Doğru eşleşmeyi yetişkin önceden gösterdiyse sonraki seçimi bu destekle birlikte değerlendirin.

Dört kartla çalışırken tüm eşleri aynı anda istemek yerine önce bir büyük harf gösterin. Çocuk iki küçük kart arasından eşini seçer. E için e, A için a kullanın. İki küçük kartın yerini değiştirirseniz bunu çocuğun görmesine izin verin ve ardından yeni seçimi isteyin.

Çocuk öğretici rolünü seçebilir: yetişkine büyük İ kartını gösterip küçük biçimini bulmasını isteyebilir. Yetişkin i kartını seçer ve çocuk noktaları kontrol eder. Yetişkinin bilerek yanlış cevap vermesi gerekmez; rol değişikliği başlı başına bir karşılaştırma fırsatıdır.

Bir kitap kapağında harf aramak isterseniz kapağı önceden kontrol edin. Dekoratif bir yazı tipi noktayı veya küçük e’nin kıvrımını zor görünür hâle getirebilir. Emin olunamayan bir harfi kesin örnek gibi sunmak yerine daha açık bir sayfa ya da kendi hazırladığınız kart kullanılabilir.

Çocuk iki ayrı ad hazırlamak isterse Ece ve İpek kullanılabilir. İlk kartta baştaki E ve sondaki e incelenir. İkinci kartta baştaki İ ile ayrı küçük i kartı karşılaştırılır. İpek adında küçük i varmış gibi davranmayın; ayrı kart, sözcükte yer almayan küçük biçimi göstermeye yarar.

Bir etkinliğin sonunda çocuk en çok hangi kart çiftini incelemek istediğini söyleyebilir. Yetişkin kartları bir zarfa koymadan önce kaç kart bulunduğunu birlikte kontrol edebilir. Bir kart bulunamazsa eksik parçayı güvenli biçimde aramak veya yeni bir kart hazırlamak yeterlidir; etkinliğin devam etmesi için bütün çiftlerin tamamlanması gerekmez.

İsterseniz kısa bir kayıt tutun

Bir not şöyle olabilir: “Yetişkin E ve e kartlarını okudu; çocuk Ece adındaki ilk E’yi gösterdi. Son e yetişkin tarafından gösterildi.” Bu cümle kimin ne yaptığını ve yardımın nerede verildiğini açıklar. “Harfleri biliyor” gibi genel bir sonuç tek bir örneğin gösterebileceğinden fazlasını söyler.

Kâğıdı saklamak, çocuğun fotoğrafını çekmek veya adını bir uygulamaya kaydetmek bu etkinlik için gerekli değildir. Aile yalnızca sonraki denemede büyük yazılı kartların işe yaradığını hatırlamak isteyebilir. Çocuk isterse kendi seçtiği bir işareti kâğıda ekleyebilir.

Karşılaştırma notunda tarihi, kullanılan kartları ve yardım biçimini belirtebilirsiniz: “I ve ı kartları gösterildi; yetişkin her ikisini adlandırdı; çocuk noktasız çifti yan yana koydu.” Başka bir gün dört kartla çalışılırsa koşulların değiştiği görülür.

Kısa not, çocuğun tüm Türkçe harfleri tanıdığını veya tanımadığını göstermez. Yalnızca seçilen örnekte gözlenen eylemi anlatır. Aile bir sonraki etkinlik için bu bilgiye ihtiyaç duymuyorsa kayıt tutmadan devam edebilir.

BrainHunters ile devam

Başka bir harf etkinliği isterseniz harfler ve sözcükler bölümüne bakın. Belirli etkinliğin dilini ve yönergesini kontrol edin: Ece ve Türkçedeki noktalı-noktasız I örnekleri her dijital etkinlikte bulunmayabilir.

Bir çift kartı incelemek ve bir isimde ilgili harfi göstermek tamamlanmış bir çalışmadır. Ekran, yazılı kayıt ve bütün kartları bitirme zorunluluğu yoktur.