Büyük bir renk izi ve isteğe bağlı kısa bir yazı, çocuğun fark ettiği nesneyi başka birine anlatmasına yardımcı olabilir. Kaydın içeriğini ve paylaşımını çocuk seçer.
Görülen rengi anlatmak için bir kayıt
Çocuk bir kitabın üzerindeki kırmızı çizgiyi veya mavi bir peçeteyi fark edebilir. Kâğıda yapılan büyük bir renk izi, bu gözlemi daha sonra başka bir kişiye anlatmasına yardımcı olabilir. Çocuk neyi göstereceğine ve kâğıdı paylaşıp paylaşmayacağına kendisi karar verir.
Amaç, görülen bir renkli alanı belirli bir eşya ve bir iletiyle ilişkilendirmektir. Çocuk konuşabilir, işaret edebilir, bakışıyla seçim yapabilir veya alışık olduğu iletişim aracını kullanabilir. Yazı yazması ya da nesneyi gerçekçi çizmesi gerekli değildir.
Malzemeler
Bir kâğıt, çocuğa uygun bir kalem ve büyük renkli bölümü olan güvenli bir eşya seçin. Örneğin kırmızı bir havlu kullanılabilir. Böyle bir eşya yoksa gerçekten elinizde bulunan başka bir örneği tercih edin.
Kâğıdı ve eşyayı çocuğun rahat görebileceği yere koyun. İsterse yetişkin nesneyi tutabilir veya kâğıdı yaklaştırabilir. Makas, yazıcı veya küçük kartlar bu etkinlik için gerekli değildir.
Kayda konu olacak eşyayı seçmek
İki uygun eşya gösterip “Hangisi hakkında bir iz yapmak istersin?” diye sorun. Çocuk mavi peçeteyi, kırmızı havluyu veya başka bir nesneyi seçebilir. Hiçbirini seçmek istemiyorsa yalnızca bakmak veya etkinliği bitirmek de mümkündür.
Seçilen bölümü doğrulayın: “Havludaki kırmızı çizgiyi mi gösteriyorsun?” Eşya çok renkliyse çocuğun hangi alanı kastettiğini anlamadan tüm nesneyi tek renkle tanımlamayın.

Büyük bir renk izi
Çocuk kalemi seçip kâğıda büyük bir leke veya çizgi yapabilir. Kendisi çizmek istemiyorsa yetişkine nereden başlayacağını gösterebilir. İz nesnenin tam şeklini göstermek zorunda değildir.
Çocuk isterse kâğıdı eşyanın yanına koyup rengi karşılaştırın. Kalem izi kumaştan daha açık görünebilir. “İkisi de kırmızı, bu daha açık” demek, görülen farkı dürüstçe anlatır.
Örnek konuşma
Yetişkin: “Kâğıtta neyi göstermek istersin?” Çocuk: “Kırmızı havluyu.” Yetişkin: “Havluyu çizebiliriz ya da kırmızı bir çizgi yapabiliriz. Hangisini istersin?” Çocuk bir çizgi seçer.
Yetişkin daha sonra “Söylediğini yanına yazmamı ister misin?” diye sorabilir. Çocuk kabul ederse kendi sözleri yazılır ve okunur. Kabul etmezse çizim yazısız kalır.
Çocuğun sözlerini yazmak
Çocuk “kitabın kapağındaki kırmızı çatı” diyorsa yetişkin bu ifadeyi yazabilir. Yalnızca “kırmızı kitap” yazmak, seçilen bölümü değiştirebilir. Önce hangi sözcüklerin istenildiğini sorun.
Yazıyı bitirince okuyun ve çocuğa değiştirme fırsatı verin. Çocuk harfleri kopyalamak zorunda değildir. Bir iletişim aracı veya işaret kullanıyorsa anlamı doğruladıktan sonra yazın.
Bir dinleyiciye göstermek
Çocuk isterse kâğıdı güvendiği birine gösterebilir. Dinleyici “Bana neyi göstermek istersin?” diye sorar. Çocuk lekeyi, eşyayı veya yazıyı göstererek anlatabilir.
Dinleyici “Bu havlu mu?” diye tahmin edip yanılmışsa çocuk düzeltebilir. Dinleyici “Şimdi anladım, kitap kapağını gösteriyorsun” diyebilir. Resmin herkes tarafından açıklamasız anlaşılması gerekmez.

Eşyanın bir bölümünü belirtmek
Bir kitap kapağında kırmızı çatı, mavi gökyüzü ve yeşil çimen bulunabilir. Çocuk çatıyı seçerse kayıt yalnızca o alan hakkında olabilir. “Kapaktaki kırmızı çatı” ifadesi, bütün kapağın kırmızı olduğunu söylemez.
Dinleyici yanlış bölümü gösterirse çocuk işaretle açıklayabilir. Gerekiyorsa kitap ve kâğıt yan yana konur. Bütün renkleri tek tek sıralamak bu konuşmanın zorunlu parçası değildir.
Mavi ve açık mavi
Mavi bir peçete ile açık mavi bir çizim yan yana konabilir. Çocuk aradaki farkı görürse yetişkin “Bu daha açık mavi görünüyor” diyebilir. Kayıtta iki alanın farklı görünmesi mümkündür.
Kalem ve kumaş aynı tonda olmak zorunda değildir. Işık veya malzeme görünüşü etkileyebilir. Renk adından emin değilseniz belirgin başka bir örnek seçin veya belirsizliği açıkça söyleyin.
Aynı renkte iki nesne
Çocuk kırmızı bez ve kırmızı kitap kapağı için iki ayrı iz yapabilir. Her izin hangi nesneyi gösterdiğini kendisi belirtir. İsterse yetişkin iki kısa ad yazar.
Ortak renk, kumaşla kitabın diğer özelliklerinin aynı olduğu anlamına gelmez. Biri yumuşak, diğeri farklı bir yüzeye sahip olabilir. Çocuk istediği özelliği konuşabilir.
Kayıt daha sonra görüldüğünde
Çocuk kâğıdı sakladıysa başka bir gün bakmak isteyip istemediğini sorun. Önceki nesneyi anlatabilir, yeni bir hikâye uydurabilir veya bakmayı reddedebilir. Eski sözleri ezberden söylemesi beklenmez.
Anlam belirsizse çocuğa neyi göstermek istediğini sorun. Uygun nesne hâlâ varsa yanına getirilebilir; yoksa kayıtta olmayan ayrıntıları uydurmak gerekmez.
Çizim ile gerçek eşya
Kâğıttaki leke kumaşın kendisi değildir. Biri kâğıt üzerindeki renk izi, diğeri dokusu ve boyutu olan bir eşyadır. Çocuk iki örneğin benzer ve farklı yönlerini gösterebilir.
Kalem izinin açık olması havlunun renginin değiştiğini kanıtlamaz. Karşılaştırılan yüzeyleri ayrı ayrı adlandırın. Kesin ton eşleşmesi etkinliğin koşulu değildir.
Konuşmadan katılım
Çocuk bir nesneyi bakışıyla veya işaretle seçebilir, kalemin yerini gösterebilir ya da iletişim aracında bir sözcük seçebilir. Araçları rahatça görebileceği ve kullanabileceği biçimde yerleştirin.
Bir sinyalin anlamı belirsizse yetişkin varsaydığı seçimi gösterip onay bekler. Çocuk yalnızca izlemek veya durmak isteyebilir. Sesli tekrar zorunlu değildir.
Dokunmak istemeyen çocuk
Çocuk kumaşı tutmak istemiyorsa uzaktan gösterebilir. Yetişkin istenen nesneyi yaklaştırabilir veya çocuğun belirttiği yere çizgi çizebilir. Çocuğun elini izinsiz yönlendirmeyin.
Farklı bir araç veya yalnızca sözlü bir açıklama da seçilebilir. Katılımın rahat olması, çizimin belirli bir görünüme ulaşmasından daha önemlidir.
Daha kolay bir başlangıç
Tek bir nesne gösterin ve çocuğa bir renk izi yapıp yapmak istemediğini sorun. İsterse bir çizgi çizer veya yetişkini yönlendirir. Bir çizgi, çocuğun amacı için yeterli bir kayıt olabilir.
Yazı, ikinci renk ve başka bir dinleyici eklemek şart değildir. Çocuk etkinliği bu noktada bitirebilir. Sonraki bir buluşma yalnızca istek ve uygun koşullar varsa yapılır.
Daha fazla ayrıntı eklemek
Çocuk isterse iki nesneyi ayrı izlerle gösterebilir ve hangi izin hangisine karşılık geldiğini anlatabilir. Yetişkin onaylanan kısa adları yazabilir.
Başka bir seçenek konumu eklemektir: “kitabın altındaki mavi çizgi” gibi. Dinleyicinin aynı kitabı görebildiğinden emin olun. Her seferinde bir ayrıntı eklemek iletiyi takip etmeyi kolaylaştırır.
İki çocuğun kayıtları
İki çocuk ayrı kâğıtlarda kendi seçtikleri nesneleri gösterebilir. Sonra isterlerse birbirlerine ne çizdiklerini anlatırlar. Birisi konuşabilir, diğeri işaret edebilir.
Ortak bir sayfa kullanırlarsa her çizim için yer konusunda anlaşın. Başkasının çizgisine ek yapmadan önce izin sorun. Çizimlerin hızını veya gerçekçiliğini karşılaştırmayın.
Yaygın hata: İzin almadan yazmak
Yetişkin mavi bir leke görüp “gökyüzü” yazabilir; çocuk ise peçeteyi düşünmüş olabilir. Önce çocuğa yazı isteyip istemediğini ve hangi sözleri kullanacağını sorun.
Yanlış yazı yapıldıysa ayrı bir büyük kâğıtta yeni ifade önerilebilir. Çocuk kendi çizimini değiştirmek isteyip istemediğine karar verir. Dinleyicinin tahmini, yazarın amacı yerine geçmez.
Yaygın hata: Kusursuz ton istemek
Kumaş ve kalem izi farklı tonlarda görünebilir. Her farkı hata saymak çocuğun ne anlatmak istediğini ikinci plana iter. Görülen farkı tarif edin ve çocuğun çizimi değiştirmek isteyip istemediğini sorun.
Çocuk mevcut izi bırakabilir. İstenirse başka bir kalem denenir; elde yoksa satın almak gerekmez. Rengin tam aynı görünmesi bir ileti kurmanın tek yolu değildir.
Kâğıdı saklamak veya kaldırmak
Etkinlik sonunda çocuğa kâğıdı saklamak, göstermek veya kaldırmak isteyip istemediğini sorun. Ortak bir çizimse bütün sahiplerin fikrini alın. Kişisel bilgileri gereksiz yere eklemeyin.
Bir fotoğraf veya çevrimiçi paylaşım gerekli değildir. Çocuk kâğıdı saklamazsa konuşma yine tamamlanmıştır. Sonraki bir etkinlik farklı bir nesneyle başlayabilir.
Kâğıtta yer seçmek
Boş sayfayı çocuğun önüne koyun ve renk izinin nerede olmasını istediğini sorun. Çocuk ortayı, bir köşeyi veya daha önceki bir işaretin yanını seçebilir. Yetişkin onun seçtiği alanı doğrulamadan kendiliğinden bir düzen kurmaz.
Yazı istenirse bunun yeri de birlikte seçilebilir. İfade lekenin altına, yanına veya ayrı bir büyük kâğıda yazılabilir. Çocuk daha sonra başka bir yer önerirse kullanılabilir seçenekleri birlikte değerlendirin.
Kâğıt kayıyorsa uygun bir köşesini sabitlemek veya yetişkinin tutması yardımcı olabilir. Çocuğa hangi desteği istediğini sorun. Sayfanın düzeni, seçilen gözlemi anlatmayı kolaylaştırmak içindir.
Kalemin bıraktığı izi denemek
Kırmızı havluyu göstermek için bir kalem seçmeden önce ayrı bir kâğıda kısa bir çizgi yapın. Çocuk bu izi görüp kullanmak isteyip istemediğini söyleyebilir veya işaret edebilir. Kalemin dışındaki renk, izinin tonunu her zaman tam göstermeyebilir.
İz bezden açık görünüyorsa iki örneği yan yana koyup farkı tarif edin. Daha yakın bir ton istenirse eldeki başka kalemler denenebilir. Çocuk mevcut izi yeterli bulursa yeni bir araç aramak gerekmez.
Kalem tutmak rahat değilse yetişkin çocuğun gösterdiği yere çizgi çekebilir. Önce ne yapılacağını sorun, sonra sonucu birlikte kontrol edin. Çocuğun seçimi çizimin amacını belirler.
Kitap kapağındaki bir çatı
Bir kitabın kapağında kırmızı bir çatı varsa çocuk onu seçebilir. Kâğıda kırmızı bir çizgi yapıp “kitaptaki çatı” sözlerini yazdırmak isteyebilir. Kitabı ve kaydı yan yana koyduğunuzda dinleyici seçilen bölümü görebilir.
Kapakta ayrıca kırmızı bir kapı varsa yalnızca “kırmızı” demek hangi alanın kastedildiğini göstermeyebilir. Çocuk çatıya işaret ederek veya “üstteki” diyerek açıklayabilir. Dinleyici emin değilse iki alanı sırayla gösterip sorabilir.
Çocuk kapağın tümünü çizmek zorunda değildir. Bir çizgi ve kısa bir açıklama kendi amacı için yeterli olabilir. Kitap, çizim yapılırken zarar görmeyecek biçimde tutulmalıdır.
Masadaki mavi peçete
Çocuk masada mavi bir peçete gördüğünde mavi bir leke çizmek isteyebilir. Yetişkin “Bu peçeteyi mi anlatmak istiyorsun?” diye sorar ve onay bekler. Çocuk isterse “mavi peçete” ifadesi kâğıda eklenir.
Daha sonra peçete kaldırılmış olabilir. Kayıt, daha önce görülen nesneyi anlatır; nesnenin hâlâ aynı yerde olduğunu garanti etmez. Çocuk isterse nerede gördüğünü söyler veya masadaki yeri işaret eder.
Tam zamanı bilinmiyorsa saat yazmak gerekmez. “Daha önce masadaydı” demek yeterli olabilir. Kayıt bilinen bilgiyi aktarmalı, hatırlanmayan ayrıntıları kesinmiş gibi eklememelidir.
Kutunun yalnızca bir şeridi
Beyaz bir kutunun üzerinde yeşil bir şerit varsa çocuk şeridi kaydetmeyi seçebilir. Kâğıda yeşil bir iz yapılır ve istenirse “kutudaki yeşil şerit” yazılır. Böylece dinleyici kutunun tamamının yeşil olduğunu sanmaz.
Dinleyici beyaz kapağı gösterirse çocuk yeşil şeride yönlendirebilir. Yetişkin “İşaret ettiğin şerit bu mu?” diye sorup yanıtı bekler. Nesnenin bir parçasını açıkça adlandırmak iletişimi kolaylaştırır.
Kutu başkasına aitse taşımadan veya açmadan önce izin alın. Yalnızca dış yüzeyi göstermek yeterli olabilir. Uygun değilse başka güvenli bir örnek seçilir.
İki kırmızı iz birbirinden nasıl ayrılır?
Çocuk kırmızı havlu ve kırmızı kitap kapağı için iki leke yapabilir. Eşyalar yanındayken hangi lekenin hangisine ait olduğunu gösterebilir. İsterse yetişkin her izin yanına ayrı bir ad yazar.
İki lekenin aynı renk olması aynı nesneyi anlattıkları anlamına gelmez. Farklı adlar veya çocuğun seçtiği farklı işaretler, dinleyicinin onları ayırmasına yardımcı olur.
Çocuk yazı istemiyorsa kâğıtları geçici olarak ilgili nesnelerin yanına koyabilir. Nesneler kaldırılmadan önce kaydı daha sonra nasıl kullanmak istediği sorulabilir.
Bir dinleyicinin tahminini düzeltmek
Dinleyici yeşil lekeyi görüp “Bu bir yaprak mı?” der. Çocuk kutuyu gösterir. Dinleyici “Kutudaki yeşil alanı anlatıyorsun” diye yanıt verir ve doğru anlayıp anlamadığını kontrol eder.
Yanlış tahmin, çocuğun resmini değiştirmesini zorunlu kılmaz. Çocuk isterse bir kutu çizgisi ekleyebilir veya yalnızca işaretle açıklayabilir. Her iki yol da anlamı paylaşabilir.
Dinleyici açıklama istemeden uzun bir soru dizisine başlamamalıdır. Önce çocuğun göstermek istediği bölümü dinlemek veya görmek, tek bir soruyla ilerlemeyi sağlayabilir.
Yazının yerini seçmek
Çocuğa yazının lekenin altında mı yanında mı olmasını istediğini sorun. Büyük bir ayrı kâğıda yazmak da mümkündür. Yetişkin metni, çocuğun önemli gördüğü çizgiyi kapatmadan yerleştirir.
Metin yazıldıktan sonra çocuğa okunur. Çocuk başka bir söz isterse yeni ifade ayrı bir kâğıda yazılabilir. İlk çizimin üzerine silmeden veya ek yapmadan önce izin almak gerekir.
Yazısız bir kayıt da kullanılabilir. Çocuk bir lekeyi gösterip nesnenin adını söyleyebilir veya dinleyiciyi doğru eşyaya yönlendirebilir. Yazı, seçeneklerden yalnızca biridir.
Dinleyicinin kullandığı ek soru
Odada iki mavi kitap varsa “mavi kitap” ifadesi her ikisine uyabilir. Dinleyici “Üzerinde yıldız olan mı, ev olan mı?” diye sorabilir. Çocuk kapağı göstererek veya bir sözcük seçerek yanıt verir.
İlk ifade doğru olabilir ama tek bir nesneyi belirlemek için yeterli olmayabilir. Yetişkin bunu hata olarak sunmadan ek bilgi ister. Çocuk isterse kayda kitap adını veya seçtiği bir ayrıntıyı ekler.
Kitapların kişisel bilgiler içeren bölümlerini kayda geçirmeye gerek yoktur. Amaca uygun en küçük ayrıntı, aynı nesneyi bulmak için yeterli olabilir.
Bir nesnenin yerini not etmek
Çocuk “mavi peçete masadaydı” demek istiyorsa yetişkin bu sözleri yazabilir. Renk nesnenin özelliğini, masa ise görüldüğü yeri belirtir. Yazılan cümle çocuğa okunup doğrulanır.
Peçete daha sonra çekmeceye kaldırılırsa eski not önceki yeri anlatmaya devam eder. Çocuk isterse yeni yere ilişkin ayrı bir cümle ekler. Eski kaydı sessizce değiştirip hep aynı yerdeymiş gibi sunmayın.
Yer bilgisi gerekli değilse eklenmez. Bir renkli leke veya nesne adı, seçilen dinleyici için yeterli olabilir. Kaydın ayrıntı düzeyi çocuğun amacına göre belirlenir.
İki zamanın sırasını göstermek
Çocuk iki farklı gün çizim yaparsa yetişkin gerçek tarihleri yazabilir veya sayfaları “önce” ve “sonra” olarak işaretleyebilir. Bunun için önce çocuğun yazı isteyip istemediğini sorun.
Kesin gün bilinmiyorsa uydurmayın. Yalnızca bilinen sıra söylenebilir. Sonraki çizimin rengi farklı görünüyorsa kalem, kâğıt ve ışık da değişmiş olabilir; yalnızca resme bakarak nesnenin renginin değiştiği sonucuna varmayın.
Çocuk iki kaydı karşılaştırmak istemiyorsa ayrı ayrı saklayabilir veya kaldırabilir. İkinci sayfanın varlığı zorunlu bir bellek sınavı oluşturmaz.
Bir çizimin anlamı değişirse
Çocuk önce mavi lekenin peçete olduğunu söyler, sonra onu hayali bir göl olarak kullanmak ister. Sorun: “Şimdi gölü mü anlatmak istiyorsun?” Yeni hikâyeyi kabul edin.
Eski açıklama da saklanacaksa ayrı bir not tutulabilir: “Önce peçeteyi, sonra gölü anlattı.” Bu ifade yalnızca çocuk böyle bir kayıt istiyorsa yazılır. Resmin tek bir sabit anlamı olması gerekmez.
Gerçek bir nesneyi bulma görevi ile hayali bir hikâye anlatma görevi farklıdır. Dinleyicinin hangi oyunda olduğunu bilmesi, yanlış anlamaları azaltır.
Renk ve şekli ayrı konuşmak
Çocuk dikdörtgen bir peçeteyi mavi bir daireyle temsil edebilir. Daire yalnızca rengi gösteriyorsa nesnenin gerçek biçimini kopyalamak zorunda değildir. Sorun: “Daire senin için neyi gösteriyor?”
Çocuk şekli de kaydetmek isterse dikdörtgen bir çerçeve ekleyebilir veya yetişkine tarif edebilir. Yardımcı kişi ekleme yapmadan önce izin ister. Renk ve şekil, aynı nesnenin farklı özellikleridir.
Bir dinleyici hem rengi hem nesneyi anlamak istiyorsa çocuğun sözlü veya işaretli açıklamasını kullanabilir. Resmin tek başına bütün bilgiyi taşıması gerekmez.
Çocuğun seçimini doğrulamak
Çocuk iki kalemden birine baktığında yetişkin hangisini seçtiğinden emin olmayabilir. Bir kalemi gösterip “Bunu mu istiyorsun?” diye sorar ve alışılmış onay işaretini bekler.
Cevap hayırsa diğer seçeneği gösterin veya çocuğun farklı bir araç istemesine izin verin. Yetişkinin ilk tahmini çocuğun kararı değildir. Doğrulama, birlikte hareket etmeden önce belirsizliği azaltır.
Seçilen kalemle yetişkin çizim yapacaksa başlangıç yerini de sorun. Çizgi sonrasında çocuğa gösterilir; isterse değiştirme seçenekleri görüşülür.
İki çocuğun ortak sayfası
İki çocuk aynı kâğıda ayrı renk izleri yapmak isterse önce her birinin kullanacağı alanı konuşun. Bir çocuk mavi bir peçeteyi, diğeri kırmızı bir kitabı temsil edebilir.
Birinin çizgisi üzerine yazı veya yeni şekil eklemeden önce o çocuğa sorun. Her iki yazar da sayfanın gösterilmesi veya saklanması hakkında söz sahibi olmalıdır.
İsteyen çocuk başka birine kendi bölümünü anlatır. İstemeyen çocuk sessiz kalabilir. Yetişkin, bir çalışmayı diğerinden daha iyi ilan etmek yerine seçilen anlamların duyulmasına yardım eder.
Kayıt için kişisel bilgi gerekmeyebilir
Bir renkli alanı anlatmak için çocuğun tam adı, adresi veya fotoğrafı genellikle gerekli değildir. “Mavi peçete” gibi kısa bir ifade, nesneyi belirlemeye yetebilir. Çocuk daha ayrıntılı bir şey anlatmak istiyorsa hangi bilgilerin gerçekten gerekli olduğunu birlikte düşünün.
Kâğıdı birine göstermek veya göndermek istenirse önce çocuğun ve ilgili kişilerin kararlarını dikkate alın. Evde yapılan bir renk konuşmasının yayımlanması gerekmez.
Kayıt tutulmayacaksa sayfa uygun biçimde kaldırılabilir. Çocukla yapılan konuşmanın değeri, bir arşiv oluşturulmasına bağlı değildir.
Yetişkinin kendi gözlemi
Çocuk “kırmızı kitap” derken yetişkin kapağın yalnızca bir bölümünü kırmızı görüyor olabilir. Önce çocuğun hangi alanı kastettiğini sorun. Sonra kendi gözleminizi ayrı bir cümleyle paylaşabilirsiniz.
Örneğin “Ben kapakta kırmızı bir çatı görüyorum” demek, çocuğun sözünü sessizce değiştirmekten daha açıktır. Çocuk bu açıklamayı kayda eklemek isteyebilir veya reddedebilir.
İki kişi farklı ton adları kullanıyorsa yüzeyleri yan yana karşılaştırın ve gerektiğinde belirsizliği kabul edin. Dinleyicinin görevi ortak anlamı bulmaya yardım etmektir.
Kaydı başka bir gün okumak
Çocuk daha sonra kâğıdı görmek isterse yetişkin yazıyı okuyabilir. “Kırmızı havlu” ifadesinden sonra çocuğa ne anlatmak istediğini sorun. Eski nesneyi gösterebilir veya başka bir konu açabilir.
Çocuk önceki ayrıntıyı hatırlamıyorsa nesne mevcutsa gösterin; değilse kesin olmayan bilgiyi öyle bırakın. Sayfa bir hatırlatma aracıdır, tek başına tam bir olay kaydı olmayabilir.
Yetişkin çocuğun anlatısını kendi hatırladığı biçime zorlamaz. İki kişinin farklı hatırladığı nokta konuşulabilir, ancak doğru cevap baskısı gerekli değildir.
Renkli izin boyutunu seçmek
Çocuk küçük bir nokta yapmak istiyorsa bunu seçebilir. Dinleyici noktayı görmekte zorlanırsa kâğıdı yaklaştırmayı veya ayrı bir büyük örnek yapmayı önerebilirsiniz. Mevcut noktayı izinsiz büyütmeyin.
Daha büyük bir alan bazı çocuklar için daha görünür olabilir. Ancak sayfanın düzeni ve çizimin anlamı yazara aittir. Çocuk yardımı kabul ederse yetişkin istenen yere yeni bir iz ekler.
Bir destek işe yaramazsa başka bir yüzey veya sözlü açıklama denenebilir. Amaç belirli boyutta resim üretmek değil, seçilen örneği anlaşılır kılmaktır.
Bir seçim sorusu ile eşleştirme sorusu
“Hangi kalemi kullanmak istersin?” sorusuna çocuk herhangi bir renk seçerek yanıt verebilir. Bu bir tercihtir. “Hangi iz havluya benziyor?” sorusu ise iki yüzeyin görünür rengini karşılaştırır.
Çocuk mavi kalemi sevdiği için seçtiyse bunu yanlış eşleştirme diye düzeltmeyin. Karşılaştırma önerilecekse soruyu açıkça değiştirin ve havluyu görünür bırakın.
Çocuk her iki soruya yanıt vermek zorunda değildir. İstediği çizimle devam edebilir veya malzemeleri kaldırabilir. Bir günlük etkinlik zorunlu bir test değildir.
Kayıtların sırasını karıştırmamak
İki sayfa varsa çocuk hangisinin önce yapıldığını gösterebilir. Yetişkin tarihleri biliyorsa ve çocuk isterse gerçek tarihleri yazabilir. Tarih bilinmiyorsa kesin bir gün eklemeyin.
Sonraki sayfadaki farklı renk, gerçek eşyanın mutlaka değiştiğini göstermez. Başka kalem, başka yüzey veya yeni bir hayali konu seçilmiş olabilir. Önce her sayfanın neyi temsil ettiğini sorun.
Sıralama çocuk için önemli değilse sayfaları yalnızca seçtiği yerde tutabilirsiniz. Tarih eklemek her kayıt için gerekli bir adım değildir.
Bir yetişkinden çizim yardımı istemek
Çocuk “buraya kırmızı çizgi” diyebilir veya yeri gösterebilir. Yetişkin önce kalemi ve başlangıç noktasını doğrular, sonra çocuğun yönlendirmesiyle çizgiyi yapar. Çocuk isterse çizginin bitiş yerini de belirtir.
Yetişkin çizgiyi yanlış yere koyarsa bunu kabul edip hangi seçeneklerin mevcut olduğunu sorar: yeni bir kâğıt, başka bir çizgi veya mevcut çizime devam etmek. Karar çocuğun amacıyla birlikte değerlendirilir.
Fiziksel yardım, anlatının sahipliğini yetişkine devretmez. Çocuğun seçtiği nesne ve sözcükler kaydın temelini oluşturur.
Bir soru üzerine açıklama eklemek
Dinleyici “Bu kırmızı iz nerede gördüğün şeyi anlatıyor?” diye sorabilir. Çocuk “kitapta” der veya kitabı gösterir. Yetişkin isterse dinleyiciye kitabı yaklaştırır.
Çocuk daha sonra “çatıda” diye ekleyebilir. Bu yeni ayrıntı önceki yanıtı geçersiz kılmaz; nesnenin daha küçük bir bölümünü belirtir. Dinleyici seçilen yeri bulduğunda anladığını söyleyebilir.
Çocuk ayrıntı vermek istemezse konuşmayı bitirebilir. Dinleyicinin merakı, yazarın tüm soruları yanıtlama yükümlülüğü oluşturmaz.
Etkinlikten sonra neye bakmalı?
Yetişkin kullanılan kâğıdın görünür olup olmadığını, çocuğun seçim için zaman bulup bulmadığını ve dinleyicinin anlamı doğrulayıp doğrulamadığını düşünebilir. Bu gözlemler başka bir etkinliğin hazırlanmasına yardım eder.
Kaç renk söylendiğini puanlamak gerekli değildir. Bir işaret, bir istek veya çizimi paylaşmama kararı da çocuğun neyi tercih ettiğini gösterir. Tek bir etkinlik gelişim değerlendirmesi değildir.
Aile görme veya iletişim hakkında süren somut bir kaygı taşıyorsa uygun bir uzmanla görüşebilir. Bu ev etkinliği böyle bir değerlendirmenin yerine geçmez.
Bir yazıyı yeniden düzenlemek
Yetişkin “kırmızı kitap” yazdıktan sonra çocuk yalnızca çatıyı anlatmak istediğini açıklayabilir. “Kırmızı çatı” yazılmasını isteyip istemediğini sorun. Çocuk başka bir ifade seçebilir veya ilk yazıyı bırakabilir.
Yeni yazıyı büyük bir ayrı kâğıda hazırlayıp eski çizimin yanına koymak, resmi silmeden açıklamayı değiştirebilir. Yetişkin ifadeyi okur ve çocuğun onayını bekler. Kullanılan malzeme evdeki çocuklar için uygun olmalıdır.
Dinleyiciye iki ipucu vermek
Odada iki kırmızı kitap varsa çocuk seçtiği kitap için renk ve kapaktaki bir şekli gösterebilir. Dinleyici “Yıldız olanı mı?” diye sorar. Çocuk onaylayabilir veya başka bir alanı işaret edebilir.
Renk doğru bir ipucudur, ancak tek başına iki kitabı ayırt etmeyebilir. Ek işaret veya sözcük dinleyicinin seçimi anlamasına yardım eder. Çocuktan uzun bir cümle kurması istenmez.
İzin verilen bir nesneyi karşılaştırmak
Çocuk kendi kâğıdındaki mavi izi bir peçeteyle karşılaştırmak isterse önce peçetenin kullanılabilir olduğunu kontrol edin. Eşya başka bir kişiye aitse izin sorun. İzin verilmezse uygun başka bir örnek seçilebilir.
Kâğıt ve nesne yan yana konduğunda çocuk bir benzerlik veya fark gösterebilir. Tonlar tam uyuşmazsa görülen durumu anlatın. Bir karşılaştırma, tüm eşyaların paylaşılması gerektiğini göstermez.
Çocuğun sözcüklerini dinlemek
Çocuk “Bu kırmızı çizgi kitabın çatısı” diyorsa yetişkin bunu tekrarlayabilir ve doğru anlayıp anlamadığını sorabilir. Çocuk yalnızca işaret ediyorsa dinleyici kitabı göstererek açıklama isteyebilir.
Onay almadan kendi tahmininizi kayıt olarak yazmayın. Çocuk daha sonra başka bir anlam seçebilir. Kısa bir söz, çizim veya jest, dinleyiciye yol göstermek için yeterli olabilir.
BrainHunters ile devam etmek
Çocuk ayrı bir ekran etkinliği isterse BrainHunters renk etkinliklerini birlikte açabilirsiniz. Görünen yönergeyi okuyun ve uygun yanıt verme biçimini destekleyin.
Evdeki kâğıt kaydı siteye otomatik olarak eklenmez. Ekran, çizimi bir dinleyiciye anlatmanın ön koşulu değildir.
Yararlı yanıtlar
Çocuk yazıyı kendi mi yazmalı?
Hayır. İsterse yetişkin onun sözlerini yazar; çizim yazısız da kalabilir.
Dinleyici nesneyi yanlış tahmin ederse ne olur?
Çocuk göstererek veya başka bir iletişim yoluyla açıklayabilir. Çizimi değiştirmek zorunda değildir.
Kalem ve eşyanın tonu aynı olmalı mı?
Hayır. Görülen farkı konuşabilirsiniz; tam eşleşme gerekli değildir.

